สมาธิ

… เพียงแค่เราหลับตา หยุดคิด ทำใจว่างๆ ที่ศูนย์กลางกาย เพียงแค่นั้น ก็จะได้พบความสุขที่แท้จริง ซึ่งอยู่ภายในตัวเรา …

มนุษย์เราประกอบไปด้วยองค์ประกอบหลักสองอย่างคือ กาย และ ใจ เรามีวิธีการมากมายในการปรับกายให้แข็งแรงปราศจากโรคภัยไข้เจ็บ แต่วิธีในการปรับใจให้แข็งแกร่งนั้นกลับไม่มีใครให้ความสำคัญ คนเรามักจะปล่อยใจให้เพลิดเพลินไปกับอารมณ์ และเรื่องราวต่างๆ ทั้งที่น่าพึงพอใจ และไม่น่าพึงพอใจ ทำให้ใจของเรานั้นมักจะล่องลอยออกไปสู่นอกตัวเสมอๆ

สมาธิจึงเป็นวิธีการที่จะนำใจกลับคืนเข้ามาอยู่กับเนื้อกับตัวอีกครั้งหนึ่ง ซึ่งเมื่อทำบ่อยๆ เข้าก็จะทำให้เข้าถึงความสงบสุขของใจอย่างที่ไม่เคยรู้สึกมาก่อน และเมื่อเดินตามทางมรรคมีองค์แปด ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าท่านให้แล้ว ก็จะสามารถทำให้บรรลุธรรมที่ลุ่มลึกเข้าไปได้ในที่สุด

พระเดชพระคุณพระเทพญาณมหามุนี (หลวงพ่อธมฺมชโย) กล่าวว่า

การทำสมาธิก็คือการทำใจของเราให้หยุดนิ่งอยู่ภายในกลางกายของเรา กล่าวคือการดึงใจกลับเข้ามาสู่ภายใน อยู่กับเนื้อกับตัวของเรา ในอารมณ์ที่สบาย เป็นการดึงใจที่ซัดส่ายไปในอารมณ์ต่างๆ ในความคิดต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องครอบครัว ธุรกิจการงาน การศึกษาเล่าเรียน เรื่องสนุกสนานเฮฮา หรือเรื่องอะไรที่นอกเหนือจากนี้ก็ตาม ดึงกลับมาไว้อยู่กับตัวของเราให้มามีอารมณ์เดียว ใจเดียว ซึ่งหลวงปู่วัดปากน้ำภาษีเจริญ อธิบายการทำสมาธิว่า คือการทำให้ความเห็น ความจำ ความคิด ความรู้ รวมหยุดเป็นจุดเดียว หรือให้รวมหยุดเป็นจุดเดียวในอารมณ์ที่สบายที่กลางกายของเรา ซึ่งวิธีทำให้เกิดสมาธิ คือฝึกใจให้หยุดให้นิ่งอยู่ภายใน

ลักษณะของใจที่เป็นสมาธิ

ลักษณะของสมาธิที่เกิดขึ้นต่อใจที่ทำให้ใจมีความตั้งมั่น และแน่วแน่อยู่ในอารมณ์เดียวจะมีลักษณะที่ปรากฏขึ้นให้สังเกตอีกหลายประการหรือกล่าวได้ว่า เมื่อทำสมาธิได้ประสบผลสำเร็จจนใจเป็นสมาธิ ใจจะต้องมีลักษณะ หรือคุณสมบัติ 3 ประการคือ

  1. บริสุทธิ์
  2. ตั้งมั่น
  3. ควรแก่การงาน
  • ใจที่ได้รับการอบรมฝึกฝนดีแล้ว โดยเฉพาะในเรื่องของการเจริญสมาธิ จะมีความสงบ เยือกเย็น มั่นคง ไม่หวั่นไหวไปกับอารมณ์ที่มากระทบ ยิ่งเป็นสมาธิในระดับสูง จะมีความเยือกเย็น ประณีตสูงขึ้นไปตามลำดับ
  • ใจที่เป็นสมาธินั้น จะใส กระจ่าง สว่างจนมองเห็นอะไรๆ ได้ชัดเหมือนน้ำที่แม้จะขุ่น แต่เมื่อกวนด้วยสารส้มจนตกตะกอนแล้ว ฝุ่นละอองที่มีก็ตกตะกอนนอนก้นหมด ปรากฏแต่ความใสกระจ่าง ใจที่เป็นสมาธิดีแล้ว จะมีความนุ่มนวล ควรแก่การงาน หรือเหมาะแก่การใช้งาน เพราะใจจะเป็นระเบียบ ไม่สับสน ไม่กระด้าง ไม่วุ่น ไม่ขุ่นมัว ไม่เครียด ไม่เร่าร้อน และไม่มีความกระวนกระวาย

สมาธิ คือ อะไร

“สมาธิ” ไม่ใช่เพียงการผ่อนคลาย สมาธิมีความสวยงามและสูงค่ากว่านั้นมากมายนัก รับรู้เรื่องราวเบื้องต้นของสมาธิก่อนที่จะได้เป็นผู้ปฏิบัติด้วยตนเอง

ประโยชน์ของสมาธิ

ไม่ว่าจะมองจากมุมไหน สมาธิให้ประโยชน์แก่ผู้ปฏิบัติอย่างเอนกอนันต์ … ทั้งประโยชน์ในภพชาตินี้, ภพชาติเบื้องหน้า และถึงที่สุด คือ พระนิพพาน

สมาธิกับทางสายกลาง

ทางสายกลาง เริ่มต้นที่ศูนย์กลางกายของเรา เป็นจุดเชื่อมต่อเรากับหนทางพระนิพพาน

นั่งสมาธิด้วยตนเอง

ณ มุมสงบที่บ้าน หรือมุมส่วนตัวในที่ทำงาน คุณเองก็สามารถฝึกทำสมาธิด้วยตัวเองอย่างง่ายๆ ได้ เพียงเราปิดเปลือกตาเบาๆ ผ่อนคลายสบาย แล้วดำเนินใจเข้าสู่โลกภายใน

ข้อมูลสมาธิเพิ่มเติม

“หยุดเป็นตัวสำเร็จ” เป็นอมตะวาจา ที่เชื่อมโยงโลกปัจจุบันอันครุกรุ่น เข้ากับทางสายกลางอันอบอุ่นปลอดภัยในวัฏสงสาร

 

“พระธรรมกาย” และ “หลักฐานธรรมกาย”
“พระธรรมกาย” ไม่ใช่สิ่งที่ค้นคิดขึ้นมาใหม่ เป็นสิ่งดั้งเดิมที่มีอยู่แล้วในพระพุทธศาสนา ดังปรากฏในหลักฐานชั้นพระไตรปิฎก อรรถกถา ฎีกา คัมภีร์จารึกต่างๆ ตลอดจนงานค้นคว้าของนักวิชาการในยุคปัจจุบัน

 

บทความที่เกี่ยวข้อง :

 

การฝึกสมาธิเบื้องต้น
วิธีการฝึกสมาธิเบื้องต้น ทึ่ทุกคนสามารถปฏิบัติได้ง่ายๆ ดังวิธีปฏิบัติที่พระเดชพระคุณหลวงปู่วัดปากน้ำ ภาษีเจริญ พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) ได้เมตตาสั่งสอนไว้

 

 

สมาธิสำหรับเด็ก
แด่เด็กน้อยหญิงชายวัยช่างฝัน มากล่อมเกลาอุปนิสัยที่ดีงามด้วยสมาธิ เพื่อความมั่นใจว่าเขาและเธอจะเติบโตเป็นเด็กเก่งและดี เป็นที่ภาคภูมิใจแก่ตัวเองและผู้คนรอบตัว

 

 

สมาธิสำหรับชาวต่างชาติ
คลิกที่นี่ หากคุณมีเพื่อนเป็นชาวต่างชาติ ให้เขาได้เข้าใจเรื่องสมาธิ และสมัครไปปฏิบัติสมาธิโดยมีพระอาจารย์แนะนำเป็นภาษาอังกฤษที่เขาคุ้นเคย

 

This post is also available in: จีนประยุกต์, จีนดั้งเดิม, อังกฤษ, เยอรมัน, ญี่ปุ่น